Żelibor

Znaczenie

Żelibor to rzadkie, dwuczłonowe imię słowiańskie o budowie typowej dla dawnych antroponimów rodzimego pochodzenia. Pierwszy człon żeli- wywodzi się najpewniej z prasłowiańskiego czasownika želiti ‘pragnąć, życzyć’, którego żywe odpowiedniki zachowały się w języzykach południowosłowiańskich (np. serb.-chorw. želja ‘pragnienie’); w polszczyźnie zatarł się on semantycznie, co sprzyja wtórnym skojarzeniom z „żelazem”, uznawanym przez onomastów za błędne. Drugi człon -bor pochodzi od prasłowiańskiego bor- ‘walczyć, bój’ i jest dobrze poświadczony w imiennictwie (por. Czcibor, Racibor, Chwalibór). Żelibor znaczy więc ‘ten, który pragnie boju’ lub, w bardziej neutralnym ujęciu, ‘ten, kto dąży do dzielnej obrony’. Brakuje wiarygodnych średniowiecznych poświadczeń tego imienia w źródłach polskich; funkcjonuje ono raczej jako rekonstrukcja dopuszczalna słowotwórczo i znaczeniowo, wspierana analogiami do form typu Żelimir czy Żelisław. W obiegu spotyka się warianty pisowni Żelibór (z akcentującą ó końcówką) oraz zapisy techniczne Zelibor/Želibor bez polskich znaków. Zdrobnienia mogą przyjmować formy Żelek, Żeluś lub, przez drugi człon, Borek. W Polsce imię jest nadawane sporadycznie, głównie od końca XX wieku w kręgu zainteresowania rodzimą tradycją słowiańską; frekwencja pozostaje marginalna. Odmienia się regularnie: dopełniacz Żelibora, celownik Żeliborowi, wołacz Żeliborze.

Życzenia

Piosenki

Okazja: uniwersalna (bez dedykacji)
Gatunek: disco