Pantaleon

Znaczenie

Imię Pantaleon ma podwójne greckie tło etymologiczne: z jednej strony wywodzi się od starożytnego Πανταλέων (Pantaleōn) ‘wszech‑lew’ (od pan- ‘wszystek’ + léōn ‘lew’), z drugiej zaś w tradycji chrześcijańskiej utożsamiono je ze św. Pantelejmonem, którego imię Πἀντελεήμων (Panteleḗmōn) znaczy ‘miłosierny dla wszystkich’. W łacińskim Zachodzie imię świętego utrwaliło się jako Pantaleon i taką formę przejęła polszczyzna. W Polsce funkcjonują więc równolegle dwa ciągi: zachodni Pantaleon (głównie katolicki) i wschodni Pantelejmon/Panteleimon (prawosławny i greckokatolicki), przy czym kult dotyczy tej samej postaci – męczennika‑lekarza, jednego z Czternastu Świętych Wspomożycieli. Dniem imienin w tradycji rzymskokatolickiej jest 27 lipca, natomiast w kalendarzu prawosławnym (według rachuby gregoriańskiej) zwykle 9 sierpnia. Historyczne warianty międzynarodowe to m.in. włoskie Pantaleone, francuskie Pantaléon, hiszpańskie Pantaleón, portugalskie Pantaleão; ciekawą dygresją jest wenecki Pantalone, który dał nazwę „pantalonom” w europejskich językach. W dawnej Rzeczypospolitej imię bywało spotykane w kręgach szlacheckich i mieszczańskich jako odwołanie do popularnego kultu świętego uzdrowiciela; w polskich źródłach trafiają się także zapisy Panteleon i zruszczone Pantelejmon. Współcześnie uchodzi za bardzo rzadkie i archaiczne, częściej pojawia się w regionach o tradycji wschodniego chrześcijaństwa lub jako drugie imię. Brak wiarygodnych, szczegółowych statystyk historycznego użycia w Polsce, ale dostępne rejestry wskazują na śladową frekwencję w XX i XXI wieku.

Imieniny

27 lipiec, 28 lipiec

Życzenia

Piosenki

Okazja: uniwersalna (bez dedykacji)
Gatunek: disco