Gracjana

Znaczenie

Gracjana to żeński odpowiednik imienia Gracjan, wywodzący się z łacińskiego cognomen Gratianus, pierwotnie tworzonego od przymiotnika gratus ‘wdzięczny, miły, łaskawy’ i rzeczownika gratia ‘łaska, wdzięk’. Żeńska forma w łacinie brzmiała Gratiana i w tej postaci funkcjonowała w dokumentach kościelnych; w językach romańskich rozwinęły się warianty typu włoskie Graziana i hiszpańskie/portugalskie Graciana. Do polszczyzny imię trafiło wtórnie, bez silnej tradycji staropolskiej, raczej jako kalkowanie lub adaptacja obcej formy niż kontinuum rodzimego użycia. Nie mamy potwierdzeń jego szerszej obecności w średniowiecznych czy wczesnonowożytnych kalendarzach polskich; ewentualne dawne poświadczenia, jeśli istnieją, są bardzo nieliczne. W normie współczesnej utrwalił się zapis Gracjana (analogiczny do pary Gracjan/Gracjana), choć w metrykach i przekazach można napotkać też formy obce i transliteracje: Graciana, Graziana, a w cytatach łacińskich Gratiana. Zdrobnienia układają się według typowych modeli: Grasia, Gracjka, bywa też używana forma Gracja, która jednak etymologicznie jest osobnym imieniem od łac. gratia. W Polsce Gracjana pozostaje imieniem rzadkim, notowanym sporadycznie przede wszystkim w końcu XX i w XXI wieku, wybieranym ze względu na pozytywne skojarzenia semantyczne (wdzięk, łaska, „gracja”) i międzynarodową rozpoznawalność. Nie należy mylić jej z Grażyną, która ma litewski, literacki rodowód i z Gracjaną nie jest spokrewniona.

Imieniny

23 październik

Życzenia

Piosenki

Okazja: uniwersalna (bez dedykacji)
Gatunek: disco