Jurand

Znaczenie

Imię Jurand jest w polskiej tradycji przede wszystkim wytworem literackim, upowszechnionym przez postać Juranda ze Spychowa w „Krzyżakach” Henryka Sienkiewicza. W źródłach onomastycznych podkreśla się, że jako odrębne, średniowieczne imię nie jest wiarygodnie poświadczone; uchodzące za dawne „Jurand” to najpewniej błędny odczyt lub późniejsza reinterpretacja form Jarand/Jarant, notowanych w dokumentach jako Iarand, Jarand, Jarant, Jarent. Te średniowieczne formy są polskimi kontynuantami germańskiego imienia Gerard/Gerhard, złożonego z elementów ger ‘oszczep, włócznia’ i hard ‘twardy, dzielny’, adaptowanego fonetycznie i graficznie do polszczyzny. Pośrednim świadectwem ich dawnej obecności są liczne toponimy typu Jarantów, Jarantowice, Jaranty, wywodzące się od osobowego Jarant. Sam „Jurand” nie ma więc własnej etymologii niezależnej od Jaranda; funkcjonuje jako wariant utrwalony przez literaturę i popkulturę (dodatkowy impuls dała ekranizacja „Krzyżaków”). W użyciu oficjalnym imię pozostaje rzadkie: nadawane sporadycznie w XX i XXI wieku, zwykle z motywacji literackiej lub jako archaizująca stylizacja. Zdrobnienia tworzy się okazjonalnie (Juranek, Jura), choć tradycyjne Jurek należy do imienia Jerzy i bywa tu mylące. Brak twardych danych o historycznym funkcjonowaniu Juranda jako samodzielnego imienia w Polsce; jako taki uznaje się je za neologizm literacki osadzony w dawnym antroponimie Jarand/Jarant.

Imieniny

6 maj

Życzenia

Piosenki

Okazja: uniwersalna (bez dedykacji)
Gatunek: disco